Vele judoka's overkomt het wel: verkeerd terechtkomen op de schouder door een slechte techniek van de uitgevoerde worp met vaak overmatige kracht of door een slechte techniek van het valbre­ken (zie foto's). Meestal loopt het toch nog goed af maar soms ook niet. Dan kun je letsel oplopen aan de schouder. Bij judo is 20% van alle letsels gelokaliseerd aan de schouder.

Het meeste voorkomende letsel aan de schouder bij judo is letsel van het  acromioclaviculaire gewricht (het  AC-gewricht). Dit is het gewricht tussen het uiteinde van het sleutelbeen (sleutelbeen) en de schoudertop (acromion, gedeelte van het schouderblad, zie figuur ).

Dit is een serieuze en vervelende blessure die je meestal zeker enige weken tot maanden aan de kant kan houden.

Er bestaat een indeling in ernst van het letsel. De lichtste vorm is een verrekking van de gewrichtsbandjes (ook wel graad 1 genoemd). Een ernstigere vorm bestaat uit verscheuring van de gewrichtsbandjes en hoogstand van het sleutelbeen (ook wel het pianotoetsfenomeen genoemd, graad 3). Echter, deze gradering komt niet altijd overeen met de duur van het herstel en de mate van pijn.

Hoe bemerk je of je letsel van het schoudertopje hebt?

Nadat je verkeerd op je schouder bent terechtgekomen, heb je direct veel pijn ter hoogte van de schoudertop. Meestal kun je de betrokken arm niet meer heffen en doen alle bewegingen van de schouder pijn. Vaak heb je een lam gevoel in de gehele arm. Soms bemerk je een zwelling ter hoogte van de schoudertop of bemerk je een veranderde vorm van je schoudertop.

Wat moet je doen als je denkt dat je dit letsel hebt opgelopen?

In eerste instantie kun je het beste koelen om de pijn te dempen. Na ongeveer 10 minuten kun je opnieuw bekijken hoe het staat met je schouder. Als je veel last houdt, kun je de schouder laten onderzoeken door een  (sport)arts. De (sport)arts kan een (voorlopige) diagnose stellen, adviezen geven en je eventueel verwijzen voor verder onderzoek naar een ziekenhuis of naar een fysiotherapeut.

Indien blijkt dat je inderdaad een schoudertopblessure hebt, is hiervoor normaliter geen operatie nodig. Deze blessure kan "vanzelf" genezen. Wel kan het lang duren voordat je klachtenvrij bent, soms duurt dit maanden.

Meestal krijg je de eerste week een draagverband voorgeschreven, waarin de arm kan rusten. Na een week kun je beginnen met oefenen binnen de pijngrens.

Je kunt zelf ook actief  werken aan je herstel, evt. met behulp van fysiotherapeut.  In de eerste fase van deze revalidatie moet het accent liggen op mobiliseren­de oefeningen op geleide van de pijn, waardoor de bewegingsuitslagen van de schouder en nek  weer (bijna) normaal worden.

In de tweede fase ligt het  accent op het herstel van de spierkracht. In de derde fase ga je weer opbouwend starten met het judo: eerst uchi-komi, dan ne-waza en uiteindelijk randori.

Ondanks het feit dat je deze revalidatie goed doorloopt, kan het zijn dat je nog  restklachten houdt in de vorm van instabiliteit van het AC-gewricht, lichte beperking van de schouderfunctie (de bewegingsuitslagen zijn wat minder dan aan de gezonde schouder), pijn bij belasten en krachtsverlies ondanks adequate krachttraining. Hier kun je in de meeste gevallen niets meer aan doen, maar soms kan een operatie wel zinvol zijn.